Kodanlik elu. Kirjad vend Gerhardile 1840–1867

Esmakordselt avaldatakse siin täielikult päevikukirjad, mille Wilhelm von Kügelgen, maalikunstnik ja hilisem Anhalt-Bernburgi õukonna kammerhärra, kirjutas aastatel 1840–1867 oma Eestis elavale vennale Gerhardile.

Need kirjad on ainulaadne kultuuriajalooline dokument ning ühtlasi eluline tunnistus, mis täiendab Kügelgeni klassikaks saanud autobiograafiat „Ühe vana mehe noorusmälestused“ (Jugenderinnerungen eines alten Mannes) tema kolme viimase elukümnendi kirjeldamisega.

Väljaandja Walther Killy, sündinud 1917, on Göttingeni ülikooli saksa filoloogia emeriitprofessor.

Wilhelm von Kügelgen. “Die Briefe an den Bruder Gerhard 1840–1867

C. H. Beck Verlag, München 1990. Lk. 1087,ill.

Alternatiivpealkiri: Jugenderinnerungen eines alten Mannes („Ühe vana mehe noorusmälestused“, 1870) [esimene osa].

Wilhelm Georg Alexander von Kügelgen (1802–1867) baltisaksa kunstnik. Ta sündis Peterburis kuulsa maalikunstniku Gerhard von Kügelgeni (1772–1820). Kirjade adressaat oli Wilhelmi noorem vend Gerhard von Kügelgen (1806–1883) – teda ei tohi segi ajada nende samanimelise isaga, maalikunstnik Gerhard von Kügelgeniga, kes elas Vinni mõisas. Teos sisaldab aastatel 1840–1867 kirjutatud päevikulaadseid kirju tema Eestis elanud nooremale vennale Gerhard von Kügelgenile (1806–1883). Mahukas kirjavahetus kajastab Kügelgeni perekonna- ja argielu, kunsti, religiooni, ühiskonda ning Anhalt-Bernburgi õukonnaelu ja on väärtuslik 19. sajandi saksa kodanliku kultuuri ajaloo allikas. Raamatus kirjutavad vennad oma mälestustest lapsepõlvest, mil elasid Küti mõisas ning külastasid ümberkaudseid mõisasid: Rägavere, Põlula, Rolea jt.

Pildil: 1. Teose esikaas. 2. Autori ülesjoonistus Põlula mõisast.

Vita civilis. Epistulae ad fratrem Gerhardum annis 1840–1867

Hic primum integrae eduntur epistulae diarii instar scriptae, quas Wilhelm von Kügelgen, pictor et postea cubicularius aulae Anhaltino-Bernburgensis, annis 1840–1867 ad fratrem suum Gerhardum in Estonia habitantem scripsit.

Hae epistulae singulare sunt documentum historiae culturae simulque vivum testimonium, quod autobiographiam Kügelgenii iam classicam, Memoriae iuventutis senis (Jugenderinnerungen eines alten Mannes), narratione trium postremorum vitae decenniorum complet.

Editor Walther Killy, anno 1917 natus, professor emeritus philologiae Germanicae Universitatis Gottingensis est.

Wilhelm Georg Alexander von Kügelgen (1802–1867) fuit artifex Germano-Balticus. Petropoli natus est, filius illustris pictoris Gerhardi von Kügelgen (1772–1820). Epistulae ad fratrem Wilhelmi minorem natu, Gerhardum von Kügelgen (1806–1883), missae sunt; hic non confundendus est cum patre eorum eiusdem nominis, pictore Gerhardo von Kügelgen, qui in praedio Finna habitavit.

Opus continet epistulas diarii instar annis 1840–1867 scriptas ad fratrem eius minorem Gerhardum von Kügelgen (1806–1883), qui in Estonia habitabat. Haec ampla epistularum collectio vitam familiarem atque cotidianam Kügelgeniorum, artes, religionem, societatem necnon vitam aulae Anhaltino-Bernburgensis illustrat atque pretiosus fons est ad historiam culturae civilis Germanicae saeculi XIX cognoscendam.

In libro fratres etiam de memoria pueritiae suae scribunt, cum in praedio Curkyll habitarent atque praedia vicina visitarent: Raggaferam, Poellam, Roleam aliaque.

In imaginibus:

  1. Operis tegumentum anterius.
  2. Delineatio praedii Poella, ab auctore facta.